Afery · 3 września 2026 · 5 min czytania

Kaczyński chce apolitycznej komisji ekspertów zamiast sejmowej w sprawie afery Zondacrypto

Kaczyński proponuje komisję 15 ekspertów zamiast sejmowej w sprawie Zondacrypto. Sejm wrócił po wakacjach: wybór sędziego TK, rozłam w PiS i spór o weta.

Grafika Top 5 dnia Wirtualnego Sejmu o najważniejszych wydarzeniach politycznych z 2 września 2026 roku.
Oznaczenie pochodzenia grafiki: Grafika zmodyfikowana przy użyciu AI
Jarosław Kaczyński — Gov.pl / Wikimedia Commons / CC BY 3.0 PL

W skrócie

  • Kaczyński chce komisji 15 ekspertów zamiast sejmowej ws. Zondacrypto. „Napatrzyliśmy się" na komisje.

  • Wybór sędziego Trybunału. Koalicja stawia na Berka, PiS na Kotowskiego.

  • Rozłam w PiS. Wokół Morawieckiego powstał nowy klub Rozwój Plus.

  • Granica z Białorusią. Zawieszenie prawa do azylu przedłużone od 23 września o 60 dni.

  • Koalicja szykuje się obalić weta Nawrockiego, w tym ws. kryptowalut.

Jarosław Kaczyński przedstawił własny pomysł na wyjaśnienie afery Zondacrypto, czyli komisję złożoną z ekspertów zamiast polityków. W tle Sejm wrócił po wakacjach, a przed nim gorąca jesień: wybór sędziego Trybunału, rozłam w PiS, spór o weta i decyzja o granicy. Oto pięć rzeczy, które trzeba dziś wiedzieć.

W tym wydaniu

  1. 01Kaczyński chce komisji ekspertów ws. Zondacrypto
  2. 02Wybór sędziego Trybunału. Berek kontra Kotowski
  3. 03Rozłam w PiS. Nowy klub Morawieckiego
  4. 04Granica z Białorusią. Zawieszenie prawa do azylu przedłużone
  5. 05Koalicja szykuje się obalić weta Nawrockiego
01

Kaczyński chce komisji ekspertów ws. Zondacrypto

Co się wydarzyło

Jarosław Kaczyński przedstawił projekt ustawy o powołaniu specjalnej komisji do zbadania afery Zondacrypto. Miałaby to być apolityczna Komisja Zaufania Publicznego złożona z 15 ekspertów, a nie z posłów. Według zapowiedzi taka komisja mogłaby przesłuchiwać świadków, wzywać ich z pomocą policji, kierować zawiadomienia do prokuratury i działać na rzecz odszkodowań dla pokrzywdzonych. Kaczyński otwarcie mówił, że nie ufa klasycznym komisjom śledczym Sejmu. „Napatrzyliśmy się" na takie działania w tej kadencji - stwierdził, przekonując, że komisja sejmowa nie da obiektywizmu. Zadeklarował, że PiS złoży projekt i zaapeluje do innych o poparcie, by sprawdzić, kto naprawdę chce dojść do prawdy. Część mediów podała też, że prezes PiS porównał sprawę do afery Amber Gold i zarzucił rządowi, że o zagrożeniu było wiadomo od miesięcy, ale te wątki wymagają jeszcze potwierdzenia. Na każdym etapie obowiązuje domniemanie niewinności.

Dlaczego to ważne

To ważny ruch, bo afera uderza głównie w prawicę, a mimo to Kaczyński próbuje przejąć inicjatywę w jej wyjaśnianiu i ustawić je po swojemu. Dla obywatela liczy się jedno: czy powstanie ciało, które realnie wyjaśni sprawę i pomoże odzyskać pieniądze poszkodowanym.

Co dalej

Kluczowe będzie, czy projekt trafi do Sejmu i jak zareaguje koalicja, która mówi raczej o klasycznej komisji śledczej. Możliwe, że powstanie spór o to, kto i jak ma badać aferę.

02

Wybór sędziego Trybunału. Berek kontra Kotowski

Co się wydarzyło

Jednym z najgorętszych punktów jesieni będzie wybór nowego sędziego Trybunału Konstytucyjnego. 18 września kończy się kadencja sędziego Justyna Piskorskiego, a Sejm musi wybrać następcę. Kandydatem Koalicji Obywatelskiej jest Maciej Berek, bliski współpracownik premiera Tuska, a Prawo i Sprawiedliwość zgłasza Artura Kotowskiego. To starcie o Trybunał, czyli sąd, który rozstrzyga o zgodności ustaw z konstytucją i realnie wpływa na rządowe reformy. Nastroje są podzielone. W jednym z sondaży kandydaturę Berka popierało 23 procent badanych, przeciw było 32,9 procent, a aż 44,1 procent nie miało zdania.

Dlaczego to ważne

Trybunał od lat jest polem wojny politycznej, a jego skład decyduje o losie wielu ustaw. Od tego, kto zostanie sędzią, zależy, jak potoczą się spory między rządem, prezydentem a opozycją.

Co dalej

Wybór zaplanowano na wrześniowe posiedzenie Sejmu. To będzie jeden z pierwszych wielkich testów sił w tej kadencji jesienią.

03

Rozłam w PiS. Nowy klub Morawieckiego

Co się wydarzyło

Prawica wchodzi w jesień podzielona. Wokół Mateusza Morawieckiego ukształtował się nowy klub Rozwój Plus, co formalnie rozbija dotychczasową jedność obozu PiS. Rozłam ma też konkretne skutki w Sejmie, bo trwa spór o obsadę stanowiska wicemarszałka i o to, komu przypadną miejsca oraz wpływy po podziale. To osłabia prawicę w kluczowym momencie, gdy toczy się afera Zondacrypto i szykują się głosowania nad wetami.

Dlaczego to ważne

Podział na prawicy zmienia układ sił w Sejmie i może wpłynąć na wynik najważniejszych głosowań. Dla wyborców tej strony sceny to pytanie, czy obóz idzie razem, czy się rozjeżdża.

Co dalej

Najbliższe tygodnie pokażą, jak nowy klub ułoży sobie relacje z resztą prawicy i czy podział będzie się pogłębiał.

04

Granica z Białorusią. Zawieszenie prawa do azylu przedłużone

Co się wydarzyło

Wraca temat wschodniej granicy. Czasowe zawieszenie prawa do azylu na granicy z Białorusią zostaje przedłużone. Nowy okres ma obowiązywać od 23 września przez kolejne 60 dni. Rząd tłumaczy to presją migracyjną, która, jego zdaniem, jest sterowana z Białorusi i Rosji i stanowi element wojny hybrydowej. Krytycy, w tym część organizacji i opozycji, wskazują, że takie przepisy ograniczają prawo do ubiegania się o azyl. To spór, który wraca co kilka miesięcy przy każdym przedłużeniu.

Dlaczego to ważne

To realna polityka bezpieczeństwa na wschodniej granicy, która dotyczy zarówno ochrony kraju, jak i praw osób próbujących ją przekroczyć. Za decyzją stoi konkretne pytanie o to, jak Polska chroni granicę Unii.

Co dalej

Zawieszenie ma obowiązywać przez kolejne dwa miesiące, a potem znów wróci pytanie o przedłużenie. Spór o jego zgodność z prawem zapewne będzie trwał.

05

Koalicja szykuje się obalić weta Nawrockiego

Co się wydarzyło

Rząd i koalicja przechodzą do ofensywy wobec prezydenta. Zapowiadają, że w Sejmie spróbują obalić dwa weta Karola Nawrockiego. Najgłośniejsze dotyczy ustawy o rynku kryptoaktywów, czyli kryptowalut, którą prezydent wetował trzy razy. Głosowanie ma się odbyć na wrześniowym posiedzeniu. Kluczowa jest arytmetyka, bo do odrzucenia prezydenckiego weta potrzeba większości trzech piątych przy obecności co najmniej połowy posłów, czyli przy pełnej sali około 276 głosów. Bez posłów spoza koalicji będzie to bardzo trudne. To pokłosie afery Zondacrypto, którą rząd wiąże ze środowiskiem PiS. Wobec wszystkich wymienionych obowiązuje domniemanie niewinności.

Dlaczego to ważne

To realna próba sił między Sejmem a prezydentem, a stawką są konkretne przepisy, w tym nadzór nad giełdami kryptowalut. Wynik pokaże, czy koalicja potrafi przełamać prezydenckie weta.

Co dalej

Najważniejsze będzie samo głosowanie i to, czy koalicja zbierze wymaganą większość. Jeśli się nie uda, weta się utrzymają.

Podsumowanie

Podsumowanie dnia

Początek września pokazał, że jesień w polityce będzie gorąca. Kaczyński wyszedł z własnym pomysłem na aferę Zondacrypto, czyli komisją ekspertów zamiast sejmowej, a Sejm wrócił po wakacjach z ciężkim kalendarzem. Przed nim wybór sędziego Trybunału, w którym KO stawia na Macieja Berka, a PiS na Artura Kotowskiego, rozłam na prawicy z nowym klubem Morawieckiego oraz próba obalenia prezydenckich wet. Do tego rząd przedłuża zawieszenie prawa do azylu na granicy z Białorusią. To był dzień, w którym polityka wróciła na najwyższe obroty.

Nie przegap jutrzejszego Top 5

Kolejne wydanie jutro o 6:00

Pięć najważniejszych tematów, około 5 minut czytania, od poniedziałku do piątku o 6:00.

Zero spamu. Jeden poranny e-mail. Rezygnujesz jednym kliknięciem.

Czytaj dalej